ZUS i Płace - portal ekspertów WIP.PL - portal ekspertów

Nauczyciele akademiccy zatrudnieni na podstawie umowy o pracę podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu. Obowiązek ubezpieczeń istnieje od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania tego stosunku.

Pewne odrębności w stosunku do tej grupy osób występują w sytuacji, gdy osoby te pobierają wynagrodzenie za czas usprawiedliwionej nieobecności, w tym wynagrodzenie za czas choroby. Pracownicy ci pomimo tego, iż podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu, nie mają prawa do zasiłku chorobowego, a za czas usprawiedliwionej nieobecności w pracy zachowują prawo do wynagrodzenia.

Przypomnijmy, iż pracownicy,  na podstawie art. 92 Kodeksu pracy, za czas niezdolności pracownika do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną - trwającej łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, a w przypadku pracownika, który ukończył 50. rok życia - trwającej łącznie do 14 dni w ciągu roku kalendarzowego - zachowują prawo do 80% wynagrodzenia, chyba że obowiązujące u danego pracodawcy przepisy prawa pracy przewidują wyższe wynagrodzenie z tego tytułu. W niektórych przypadkach pracownik zachowuje prawo do 100% wynagrodzenia (np. w przypadku choroby przypadającej w okresie ciąży).

Natomiast od 34. dnia niezdolności do pracy (od 15. dnia w przypadku pracownika, który ukończył 50. rok życia)  pracownikowi przysługuje zasiłek chorobowy finansowany ze środków Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Gdy pracownik naukowy choruje, to również po upływie 33. dnia choroby przysługuje mu wynagrodzenie za czas choroby od którego powinna być naliczana składka na ubezpieczenie zdrowotne.

Należy jednak zaznaczyć, iż usprawiedliwiona nieobecność pracownika naukowego może być spowodowana chorobą lub inna przyczyną np. opieką nad chorym dzieckiem czy też przebywaniem na urlopie macierzyńskim.

W zakresie opłacania składek znaczenie ma, czy nauczyciel akademicki jest nieobecny w pracy z powodu swojej choroby, czy też nieobecność jest spowodowana inną usprawiedliwioną nieobecnością z innej przyczyny.

Na podstawie przepisów ustawy prawo o szkolnictwie wyższym nauczyciel akademicki zachowuje prawo do wynagrodzenia za czas usprawiedliwionej nieobecności. Za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną , wypadku w drodze do pracy lub z pracy albo choroby przypadającej w czasie ciąży, a także poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów, nauczyciel akademicki zachowuje prawo do świadczeń chorobowych obliczanych na zasadach przewidzianych w art. 92 Kodeksu pracy.

Na mocy przepisów ustawy systemowej w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne m.in. pracowników nie uwzględnia się wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną. Ustawodawca nie określa przy tym podstawy prawnej, na podstawie której następuje wypłata wynagrodzenia za „czas choroby”.

Wobec tego z podstawy wymiaru składek wyłączone jest wynagrodzenie za „czas choroby, wypłacane na podstawie art. 92 kodeksu pracy, jak również wynagrodzenie przysługujące na podstawie innych przepisów, a więc m.in. wynagrodzenie przysługujące nauczycielom akademickim na podstawie ustawy o szkolnictwie wyższym.